- نحوه مواجهه :
- استنشاقی : راه اصلی آسیب زایی ، به عنوان آلاینده هوای شهری در مواجهه مزمن و عامل آسیب زننده حاد در صنایع شیمیایی ، به دلیل سنگین تر بودن نسبت به هوا در لایه های پایین تر قرار می گیرد و در فضای بسته و با تهویه نامناسب احتمال آسیب بیشتر است. در افراد با سابقه بیماری مجاری تنفسی احتمال بروز علایم دردوزهای پایین تر بیشتر است.
- تماس مستقیم پوستی و چشمی : در فرم مایع منجر به یخ زدگی و در فرم گاز منجر به سوختگی شیمیایی می شود. منجر به تحریک شدید و آسیب پوست و ملتحمه و لایه های زیرین می شود. از طریق پوست جذب نمی شود.
- بلعیدن : به دلیل حالت گازی مورد بلعیدن واقع نمی شود. در افراد با بیماری زمینه ای ریوی در صورت مصرف مواد غذایی که در آنها از گوگرد دی اکسید به عنوان مواد نگهدارنده استفاده شده است احتمال بروز علایم تنفسی وجود دارد.
- اثرات سلامتی :
- تنفسی : تحریک مخاط دهان ، حلق و مجاری تنفسی ، گلودرد ، عطسه ، احساس خفگی ، اسپاسم حنجره ، برونکواسپاسم ، سرفه ، در موارد مواجهه با دوز بالا می تواند منجر به پنومونیت شیمیایی و ادم ریوی غیرقلبی شود. بروز علایم در افراد با زمینه آسم شدید تر است و می تواند منجر به نارسایی تنفسی و خفگی شود.
- پوستی : تحریک کننده قوی پوستی که منجر به قرمزی ، تاول و سوختگی شیمیایی می شود. در موارد مواجهه با حالت مایع می تواند منجر به یخ زدگی شود.
- چشمی : کونژکتیویت ، زخم قرنیه ، آسیب بینایی
- گوارشی : درد شکم ، تهوع و استفراغ پس از استنشاق دوز بالا در افراد حساس
- اثرات تاخیری مواجهه حاد :
فیبروز ریوی ، برونشیولیت ابلیتران ، برونکوپنومونی شیمیایی ، برونشیت مزمن
- بیماری انسدادی مزمن ریوی ، افزایش استعداد ابتلا به عفونت های تنفسی ، افزایش تحریک پذیری مجاری تنفسی ، اختلال بویایی
- سرطان زایی : اثر مخرب اثبات نشده است.
- تولید مثل : اثر مخرب اثبات نشده است.
اقدامات درمانی در اورژانس :
- اطمینان از راه هوایی مناسب و گردش خون کافی :
- انتوباسیون و تهویه مکانیکی در صورت افت هوشیاری و ناتوانی در محافظت از راه هوایی ، سوختگی شیمیایی و ادم شدید حنجره ، نارسایی تنفسی
- تزریق مایعات وریدی ایزوتونیک جهت حفظ فشار خون سیتولیک بالای 90 با سرعت یک لیتر در ساعت در افراد با افت فشار خون
- مانیتورینگ قلبی در افراد بدحال و درمان آریتمی در صورت بروز
- در صورت تماس استنشاقی با گاز شیمیایی بررسی متناوب وضعیت تنفسی :
- درمان برونکوسپاسم : بتا اگونیست استنشاقی و کورتیکواستروئید وریدی
- گرافی قفسه سینه در صورت بروز سرفه و خلط
- استفاده از اکسیژن مکمل در صورت هیپوکسی
- در کودکان در صورت بروز استریدور : اپی نفرین راسمیک 2.25% به میزان 0.25 -0.75 میلی لیتر در 2.5 سی سی آب مقطر هر 20 دقیقه تا بر طرف شدن علایم به صورت ایروسول (نبولایزر )
- با توجه به احتمال بروز ادم ریوی با تاخیر 24-72 ساعته نسبت به زمان مواجهه توصیه می شود در افرادی که پس از اقدامات اولیه هم چنان علایم پایدار تنفسی از جمله سرفه و تنگی نفس دارند جهت پایش وضعیت تنفسی تحت نظر باشند.
- در صورت بروز ادم ریوی و نیاز به ونتیلاسیون مکانیکی استفاده از PEEP پایین جهت جلوگیری از باروتروما توصیه می شود.
- تماس پوستی و چشمی :
- اطمینان از آلودگی زدایی کافی از پوست و مخاطات و معاینه کامل پوست و مخاطات
- درمان سوختگی شیمیایی مشابه سایر موارد سوختگی با پانسمان روزانه و استفاده از مسکن مناسب
- در صورت بروز یخ زدگی گرم کردن با آب در دمای 40-42 درجه سانتیگراد به مدت 15 تا 30 دقیقه
- در صورت باقی ماندن علایم چشمی پس از شست وشوی مناسب با آب کافی به مدت 15 دقیقه لازم است جهت بررسی آسیب قرنیه معاینه چشم پزشک انجام شود.
- برای برطرف کردن اسپاسم پلک و شست و شوی کافی چشم می توان از قطره تتراکائین استفاده کرد.
- آنتی دوت ندارد.
- همودیالیز و هموپرفیوژن به برطرف شدن علایم کمکی نمی کند.
- افراد بدون علامت یا افرادی که کمتر از 6 ساعت علایم شان بر طرف می شود را می توان از اورژانس ترخیص کرد.
اقدامات پاراکلینیک :
- درد قفسه سینه : نوار قلب . ارسال تروپونین سرم
- تنگی نفس : پالس اکسی متری ، گازهای شریانی ، گرافی قفسه سینه
- بیماران تحت نظر : شمارش سلول های خونی ، الکترولیت ها ، کارکرد کلیوی و کبدی در بیماران بدحال
- سطح سرمی سولفور دی اکسید ارزیابی نمی شود
